Τα Άγια Θεοφάνεια

Τα Άγια Θεοφάνεια, ή αλλιώς τα «Φώτα».
Μεγάλη γιορτή της Χριστιανοσύνης σήμερα 6 Ιανουαρίου, ημέρα που η εκκλησία μας γιορτάζει τη βάπτιση του Ιησού Χριστού.

Τα αγιασμένα νερά του Ιορδάνη ποταμού που εστράφη εις τα οπίσω, βλέποντας τον υιό του Θεού να ενανθρωπίζεται και να εισέρχεται μέσα του για να βαπτιστεί, συνεχίζουν έκτοτε να αλλάζουν ροή κάθε χρόνο την ημέρα των Θεοφανείων.
Την αυτή ημέρα αγιάζονται τα νερά σε κάθε τόπο όπου πραγματοποιείται η τελετή του αγιασμού των υδάτων. Εδώ στις πόλεις αλλά και στα χωριά, οι ιερείς θα περάσουν να ραντίσουν με αγιασμό τα σπιτικά μας.
Πολλά τα έθιμα, οι θρύλοι και οι δοξασίες που συνδέονται με αυτήν την γιορτή. Εμείς, ασφαλώς, ακούγοντας το: «Σήμερα τα Φώτα», στο νου μας φέρνομε την εικόνα των δυτών που πέφτουν στα νερά της θάλασσας ή των ποταμών, για να βρουν και να δώσουν στον ιερέα το σύμβολο της Πίστης μας, τον Σταυρό.
Σύμφωνα με τις λαϊκές παραδόσεις που κρατούν από παλιά και οι περισσότερες έχουν τις ρίζες τους σε αρχαίες ειδωλολατρικές συνήθειες, με κάθε μεγάλη γιορτή συνδέεται και ένα ή περισσότερα εδέσματα.
Εμείς σήμερα και για τα Άγια Θεοφάνεια ταξιδεύουμε στην Κρήτη, όπου την ημέρα αυτή έχουν έθιμο την παρασκευή τοπικής λιχουδιάς, της οποίας οι ρίζες χάνονται στους αιώνες. Πρόκειται για συνταγή που έφτιαχναν οι αρχαίοι πρόγονοι των σημερινών Κρητών στις γιορτές προς τιμήν της θεάς Δήμητρας, με ονομασία «Φωτοκόλλυβα» ή «Παλικάρια». Αποτελείται από σπόρους και όσπρια, που οι αρχαίοι αλλά και οι μέχρι πρόσφατα απόγονοί τους όχι μόνο έτρωγαν αλλά και έριχναν στα χωράφια για καλή σπορά!

Τοπική συνταγή της Κρήτης για την ημέρα των Θεοφανείων
Φωτοκόλλυβα ή Παλικάρια

Αφού καθαρίσουμε καλά τα όσπρια και το σιτάρι, τα βάζουμε από το προηγούμενο βράδυ στο νερό για να μουσκέψουν καλά. Τα κουκιά τα μουσκεύουμε χωριστά. Την επομένη, αφού αφαιρέσουμε τις φλούδες των κουκιών, βράζουμε όλα μαζί τα υλικά. Ρίχνουμε το αλάτι. Κατόπιν σερβίρουμε σε βαθειά πιάτα, ρίχνουμε πιπέρι, πασπαλίζουμε με τα κρεμμυδάκια και τον άνηθο και τέλος περιχύνουμε τα Φωτοκόλλυβα με ελαιόλαδο και λεμόνι.
Επιστροφή στη λαογραφία μας και στην παράδοση του λαού μας που σώθηκε μέσα στους αιώνες και μας λέει ότι: όπως στην 1η Αυγούστου έτσι και την παραμονή των Θεοφανείων, ακριβώς τα μεσάνυχτα, ανοίγει ο ουρανός κι εκείνη την στιγμή ό,τι ευχηθείς πραγματοποιείται…
Τολμήστε το…Όπως, ας τολμήσουμε να αναβιώσουμε την αρχαία οικογενειακή παράδοση της ετοιμασίας του πιάτου των Θεοφανείων «Φωτοκόλλυβα» ή «Παλικάρια».

ΕΥΗΜΕΡΙΑ- ΠΙΣΤΗ-ΑΓΑΠΗ στα σπιτικά όλων των Ορθοδόξων.

Σκίτσο: Ρία Γαΐλα, σκιτσογράφος
Συνταγή: Κρητική παραδοσιακή κουζίνα /εκδόσεις Καρμάνωρ.
Τασσώ Γαΐλα
Αρθρογράφος-Ερευνήτρια

 

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Γράψτε το σχόλιό σας
Παρακαλώ γράψτε το όνομά σας εδώ